Es hites de govèrn mèrquen era darrèra Hèsta d'Aran dera legislatura

Era Val d'Aran a celebrat aguest dimèrcles, 17 de junh, era Hèsta d'Aran, era diada nacionau aranesa. Ua jornada qu'arribe just un mès dempús de signar eth nau sistèma de finançament singular e que, ath delà, ei era darrèra dera legislatura.

Seguraments per aguesta rason, es discorsi institucionaus d'enguan an soslinhat, especiaument, era òbra de Govèrn e ua des hites, sense cap de dobte, d'aguest mandat: eth nau sistèma de finançament acordat damb era Generalitat qu'aportarà as aranesi, aguest 2026, lèu 43 milions d'èuros. Atau ac a destacat la síndica d'Aran, Maria Vergés:

Aué celebram aguest nau sistèma de finançament que supausarà un abans e un dempús, en çò que tanh ara corresponsabilitat e ara capacitat de decision des deth territòri

Era bona entesa entre es govèrns catalan e aranés tanben s'a vist representada en discors, integrament en aranés, d'Albert Dalmau conselhèr dera presidéncia. "Eth trabalh compartit entre es dus govèrns a un madeish sens: dotar des esturments de besonh entà servir ara sua gent, generar oportunitats e projectar era singularitat d'Aran entath futur", a expausat. 

E ua auta des hites artenhudes enguan en encastre politic e destacades en aguesta Hèsta d'Aran a estat eth reconeishement deth Conselh Generau d'Aran coma ua administracion singulara. Siguec eth 26 d'hereuèr passat quan ua ampla majoria parlamentària aprovaue ua modificacion legau que supause qu'era Lei municipau e de regim locau de Catalonha s'aplique tostemp per jos der Estatut de Catalonha e dera Lei d'Aran. "Se tracte d'un pas istoric e decisiu entà auançar en camin dera consolidacion der autogovèrn aranés", a expressat Vergés. 

Era sindica tanben a assegurat qu'eth govèrn qu'entèste "a complit eth 73%" des accions deth son programa electorau e que "eth 27% restant ei dejà en procès de realizacion". Atau donc, a explicat qu'ua d'aguestes accions pendents, era dubertura dera residéncia de gent grana de Les, ei prevista entara tardor.

Prèmi 17 de junh

Totun, es autes grani protagonistes d'aguesta jornada an estat eth grop de teatre Era Cabana de Les, qu'an recebut de mans dera sindica eth Prèmi 17 de junh. Un guerdon qu'a coma objectiu reconéisher e arregraïr annauments aqueres persones, collectius o entitats que, pes sòns merits e servicis balhadi ara Val d'Aran, an contribuït a dignificar e aunorar eth país en encastres coma era vida sociau, culturau, esportiva o economica. 

En sòn acòrd, eth Conselh Generau d'Aran destaque qu'Era Cabana, qu'enguan a complit 20 ans, a sabut transformar er art en un espaci de trobada e participacion collectiva, en tot demostrar qu'era cultura hèta des deth territòri pòt èster ath madeish temps arraïtzada e universau.

En aguest sens era directora deth grop, Manuela Ané, a metut en valor er hèt de situar er aranés en centre des sues òbres de teatre: "Auem imaginat un Aran que parle aranés as que no lo parlen, mès òc que l'entenen. Soniant que un dia es araneses e aranesi non deisharam era nòsta lengua tà parlar damb es auti".

17 de junh de 1991 ei era data en qué, ara hè 35 ans, se restituïe eth Conselh Generau d'Aran, e donc, es aranesi recuperauen, dempús de 146 ans d'abolir-se, eth sòn autogovèrn.