Aran se premanís entà protegir es sòns pòbles des grani incendis

Benós e Begós, es qu'an mès risc de patir un huec de siesau generacion
Sofia Cabanes Balanzà

Era Val d'Aran auance ena implementacion deth sòn Plan de Gestion deth Paisatge e Proteccion des Pòbles, que vò sajar de protegir es municipis deth país des incendis de siesau generacion. Peth moment, ja s'an identificat es pòbles damb mès risc e s'an fixat es accions qu'an de contribusir a evitar-les.  

Er estudi prèvi de Pompièrs Emergéncies concludís que Benós e Begós son es pòbles mès exposadi dera Val d'Aran a partir aguesti grani huecs. 
 

Eth pòble de Begós apartie ath municipi d'Es Bòrdes (Oriol Solé Amiell (Viquipèdia))


Ara, eth Govèrn d'Aran s'a fixat dus objectius. Eth prumèr, netejar es entorns des pòbles e, eth dusau, mantier aguesta neteja damb ramats de oelhes e crabes. Atau ac soslinhe Oriol Sala, conselhèr de Gestion Ambientau:

Prumèr trebalharam en ua desbrossada mecanica e non sonque enes 25 metres qu'establís era lei, senon es que siguen de besonh en cada pòble. E, a compdar d'ací, er objectiu ei meter-i ua carga ramadèra, perqué non a cap de sentit limpiar se dempús non i a un manteniment.

Eth ramat de crabes e oelhes d'OVIHUEC.DAT peish enes entorns de Vilamòs (CGA)

 

Vilamòs coma exemple

Aguest plan nèish, justaments, der exemple de Vilamòs, a on hè mès d'un an que eth ramat municipau deth projècte OVIHUEC i peish e netège er entorn deth pòble ath delà de méter en valor eth producte agroalimentari e era innovacion ena gestion ramadèra. 

"Volèm apostar pes ramadèrs que volguen sumar-se ath projècte e auer uns ingressi tà prestar un servici ara administracion per netejar es entors des pòbles", manifèste Sala que, ath delà, tanben ei baile de Vilamòs. 

 

Ua ordenança entà toti es pòbles

Mès, Vilamòs, non sonque pòt èster un punt de partida en encastre ramadèr entà replicar aguest modèu en d'auti pòbles, senon tanben en encastre administratiu, pr'amor qu'eth Conselh Generau tanben a hèt arribar as Ajuntaments aranesi un modèl d'ordenança municipau que ja s'aplique en aguest municipi e que permet obligar as proprietaris privats a mantier es sòns terrens nets.

Pompièrs d'Aran en tot realizar crèmes controlades (CGA)

Aguest modèl d'ordenança garantís ar Ajuntament que la volgue aplicar, un marc juridic que les permete actuar en aqueri solars, terrens o parcèles de titularitat privada plaçadi ath cant des pòbles, entara sua neteja e acondicionament en cas de qu'es proprietaris non ac hèsquen.

Damb aguesta actuacion, era prevision ei qu'enes pròplèu mesi se poguen amiar a tèrme es prumèri trabalhs de neteja e desbroçament en aqueri pòbles que, segontes eth critèri tecnic mercat, agen mès risc d'incendi, entà posterioraments, iniciar era dusau fasa que corresponerie ara implementacion de carga ramadèra.