
Comence er amontanhatge
Jovita Ané e Josep Manel Vera
Vaques, vedèths e taures deth ramadèrs deth Naut Aran , an deishat era bòrda e son ara demora ena ribèra d' Aiguamòg, entà recéber era dusau dòsi dera vacuna dera dermatòsi nucleara contagiosa abans de començar er amontanhatge . Se tornen a vacunar toti es caps, e tanben es vèdeths a compdar des 3 mesi, com explique Javier Bordas, veterinari deth grop de sanejament Val d'Aran
Era inmunitat dure un an, mès era administracion a aconselhat de tornar a vacunar un aute viatge, abans de pujar entara montanha, perque se refòrce era inmunitat . Ei eth periòde mès critic, perque i a fòrça circulacion de mosques e moscalhons. Damb era vacuna asseguram qu'es animaus siguen mès inmunizadi
Ua aplicacion d'un líquid antiparasitari , servirà entà protegir es ramats des picades des lapassi o d'auti parasits que poguen transmeter-les malauties. E en tot profitar que passen per manja ramadèra, es ramadèrs damb eth supòrt dera tecnica de ramaderia e es agents de medi ambient deth Conselh Generau d'Aran tornen a méter en còth des animaus es colièrs GPS que les ac auien trèt en iuèrn, e en placen de naui ,en d'auti exemplars.
Es ramadèrs que son es que coneishen milhor es sòns ramats, decidissen quini son es caps que portaran eth localizador, e Laura Puig, s'encuede de configurar eth colièr, damb eth mobil.
Eth ramadèr pòt consultar ena aplicacion descargada en sòn mobil, eth numerò de colièr, e assignar-le a un animau en concrèt . A compdar d'alavetz ja pòt accedir a tota era informacion que da eth dispositiu
Es dispositius que son connectadi ath mobil, faciliten informacion sus es ramat es 24 ores deth dia, a temps reau, se pèishen en airaus a on i a bona cobertura d'antenes e repetidors. Ac confime, eth ramadèr , Joan España
Mos estauvie fòrça temps, prumèr perque quan vam a susvelhar eth bestiar ja vam dirècte a on mos mèrque eth colièr e se i a ua escapada, per un atac der os o per ua auta causa, per miei dera aplicacion podem veir eth moviment deth bestiar a temps reau , e mos permet poder reaccionar mès rapidament. Tanben se s'a de hèr eth seguiment des bèsties que s'an de guarir o an de parir, auem mès marge entà anar-les a cercar e baishar-les tara explotacion
En conjunt dera Val d'Aran ,eth Conselh Generau a repartit lèu 1000 colièrs . Ua accion que neishec com ua mesura entà controlar es ramades ena montanha pes atacs der os e que s'a convertit en un utís indispensable entath maneg deth bestiar. Ara, e a demana des ramadèrs, eth govèrn aranés, actualizarà es protocòus entà capturar e geolocalizar ossi que siguen potenciaument problematics.
Enes propères setmanes lèu toti es ramats seran enes airaus de peishius, en amontanhatge. Aquiu i demoraran enquiath començament dera tardor.