Eth Parlament reconeish era Val d'Aran coma ua administracion singulara

Eth Conselh Generau d'Aran, era maxima institucion aranesa, deisharà d'èster tractat a compdar d'ara coma ua administracion locau. Eth Parlament a aprovat aué, per ua ampla majoria, ua modificacion legau que supausarà qu'era Lei municipau e de regim locau de Catalonha s'aplique tostemp per jos der Estatut de Catalonha e dera Lei d'Aran.

Se tracte d'ua modificacion quirurgica, que supause era introduccion d'ua disposicion addicionau ara Lei de Regim Locau, era cincau, e que harà qu'aguesta nòrma, que regule eth foncionament d'Ajuntaments e Conselhs Comarcaus, sonque s'aplique en Aran "en abséncia de regulacion especifica en tot respectar, en tot cas, era posicion singulara d'Aran e cossent damb es previsions especiaus deth sòn regim pròpi", segons indique eth tèxte.

Aguesta proposicion de Lei que refortilhe eth regim especiau d'Aran s'a aprovat damb 109 vòts a favor (PSC-Units, Junts, ERC, Comuns, CUP-DT e AC), 11 vòts en contra (Vox) e 15 abstencions (PPC).

Segontes era deputada deth PSC Neus Comes, "eth Conselh Generau a estat soent assimilat a ua entitat locau ordinària, damb era aplicacion automatica de normatiua pensada tath mon locau". Era deputada socialista a indicat que damb aguesta aprobacion se hè un "saut qualitatiu" de reconeishença politica e legau que da "competéncia plea" en toti es encastres ath Conselh.

Un "acte de justícia"

Eth debat e votacion dera lei l'an seguida dempús dera lòtja Maria Vergés, Sindica d'Aran, acompanhada des vicesíndics Francés Bruna, Javier Cavero e Oriol Sala, e era conselhèra e cap dera oposicion enh Conselh Generau d'Aran, Ròsa Maria Salgueiro.

Segontes era cap der executiu aranés "eth Conselh Generau a estat comparat en fòrça escadences coma ua administracion locau, hèt qu'a dificultat eth desvolopament de competéncies pròpries, coma era sanitat".

Condicionadi pes pressupòsti

Pendent eth debat, eth deputat des Comuns Lluís Mijoler, a defenut qu'un autogovèrn "sense recorsi" ei un autogovèrn incomplèt e per aquerò a demanat un finançament "just, estable e sufisent" entà Aran.

De hèt, eth Govèrn aranés e catalan an auançat aguesta setmana es negociacions sus es pressupòsti aranesi de 2026 e eth futur modèl de finançament singular entà Aran, qu'ambdús executius prevén presentar aguest mes de març. Maugrat tot, tot demore condicionat ara aprobacion des pressupòsti dera Generalitat.

Vergés a sentenciat qu' "aguest modèl permeterà aumentar en lèu 4 milions d'èuros eth finançament actuau", en tot plaçar-se ath torn des 43 milions d'èuros, essenciaus entà fixar era autonomia e er autogovèrn d'Aran".

Eth secretari de Govèrns Locaus e Relacions damb er Aran, Xavier Amor, tanben a destacat que "non auer pressupòsti dificulte fòrça poder arribar e poder auer barrat aguest acòrd". Segons Amor "aguest acòrd se barrarà en ua bilaterau que segurament serà eth mes que ven".